នៅក្នុងទិវាសន្តិសុខសាយប័រ (Cybersecurity Day) ឆ្នាំ ២០២៥ អ្នកជំនាញក្នុងវិស័យនេះបានលើកឡើងថា សុវត្ថិភាពហិរញ្ញវត្ថុមិនមែនជាការទទួលខុសត្រូវតែនៅលើប្រព័ន្ធប្រតិបត្តិការនៅក្នុងគ្រឹះស្ថានធនាគារទៀតនោះទេ ពោលគឺបញ្ហាប្រឈមក៏អាចកើតមានសម្រាប់អ្នកប្រើប្រាស់សេវាធនាគារនៅលើទូរសព្ទដៃ ហើយអ្នកជំនាញបានអះអាងទៀតថា អ្នកប្រើប្រាស់សេវាធនាគារឆ្លាតវៃ គឺជាអ្នកដែលចេះស្វែងយល់ និងដឹងពីវិធីទប់ស្កាត់ហានិភ័យទាំងនេះទុកជាមុន។
សន្តិសុខសាយប័រលែងជាបញ្ហាផ្នែកព័ត៌មានវិទ្យា (IT) តែមួយមុខទៀតហើយ ប៉ុន្តែវាគឺជាកិច្ចសហការកម្រិតថ្នាក់ជាតិដែលត្រូវរួមគ្នាដោះស្រាយ។ ទាក់ទងនឹងការអភិវឌ្ឍសេវាធនាគារឆ្លាតវៃ សមាគមធនាគារនៅកម្ពុជា (ABC) និងធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា (NBC) កំពុងពង្រឹងប្រព័ន្ធសុវត្ថិភាព ខណៈដែលឧក្រិដ្ឋជនសាយប័រកំពុងងាកមកកំណត់មុខសញ្ញាបោកប្រាស់ទៅលើអ្នកប្រើប្រាស់កាបូបលុយអេឡិចត្រូនិក (e-wallets) ផ្ទាល់តែម្តង។
លោក សុខ ចាន់ ប្រធានផ្នែកបរិយាប័ន្នហិរញ្ញវត្ថុ និងទំនាក់ទំនងសាធារណៈនៃសមាគមធនាគារនៅកម្ពុជា (ABC) បានប្រាប់សារព័ត៌មាន Kiripost ថា៖ “ស្របពេលជាមួយនឹងកំណើនយ៉ាងឆាប់រហ័សនៃការទូទាត់តាមប្រព័ន្ធឌីជីថល យើងក៏កំពុងប្រឈមមុខនឹងបញ្ហា និងហានិភ័យថ្មីៗជាច្រើន ដែលពាក់ព័ន្ធនឹងការបោកប្រាស់តាមប្រព័ន្ធអនឡាញ សេវាធនាគារឌីជីថល បទល្មើសសាយប័រ និងការកើនឡើងនៃសកម្មភាពធនាគារក្រៅផ្លូវការផងដែរ។”
ABC កំពុងសហការជាមួយភាគីពាក់ព័ន្ធ រួមមាន ធនាគារ និយតករ ក្រុមហ៊ុនផ្តល់សេវាទូរគមនាគមន៍ និងស្ថាប័នអនុវត្តច្បាប់ ដើម្បីដោះស្រាយការគំរាមកំហែងដែលកំពុងកើនឡើងនៃការឆបោកផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុ និងផលប៉ះពាល់ដែលអាចកើតមានចំពោះទំនុកចិត្តរបស់អតិថិជន ក៏ដូចជាសុចរិតភាពនៃប្រព័ន្ធទូទាត់ឌីជីថល។
លោក សុខ ចាន់ បាននិយាយថា គ្រឹះស្ថានធនាគារនានាកំពុងអនុវត្តតាមយ៉ាងតឹងរ៉ឹងនូវបទប្បញ្ញត្តិ និងវិធានការចំាបាច់ដែលត្រូវបានដាក់ចេញក្នុងរយៈពេលប៉ុន្មានឆ្នាំកន្លងមកនេះ ដើម្បីកសាងភាពធន់នៃប្រព័ន្ធធនាគារនៅកម្ពុជា។ ក្នុងនោះរួមមាន ទាំងគោលការណ៍ណែនាំស្តីពីការគ្រប់គ្រងហានិភ័យរបស់ធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា ដែលជួយឱ្យធនាគារនានាអាចទប់ទល់នឹងបញ្ហាប្រឈម រក្សាស្ថិរភាព និងកសាងទំនុកចិត្តសាធារណៈចំពោះវិស័យហិរញ្ញវត្ថុ។
លោកសុខ ចាន់ បានបន្ថែមថា៖ “លើសពីនេះទៅទៀត យើងបាននឹងកំពុងធ្វើការយ៉ាងជិតស្និទ្ធជាមួយគ្រប់ភាគីពាក់ព័ន្ធ ជាពិសេសប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយ ដើម្បីលើកកម្ពស់ការយល់ដឹងដល់សាធារណជនអំពីចំណេះដឹងផ្នែកឌីជីថល ហានិភ័យនៃការវាយប្រហារតាមអ៊ិធឺណិត និងវិធីសាស្ត្រនានាដើម្បីការពារការបោកប្រាស់តាមអនឡាញ។”
លោកបានបញ្ជាក់ទៀតថា៖ “ការផ្តល់ចំណេះដឹងដល់អតិថិជន ដើម្បីឱ្យពួកគេអាចសម្គាល់ពីការប៉ុនប៉ងបោកប្រាស់ (Phishing) ការពារព័ត៌មានសម្ងាត់របស់ពួកគេ និងយល់ពីហានិភ័យដែលពាក់ព័ន្ធនឹងការប្រើប្រាស់មុខងារផ្ទៀងផ្ទាត់ គឺជាស្រទាប់ការពារចុងក្រោយដ៏សំខាន់បំផុត ដែលជួយទប់ស្កាត់ការឆបោកតាំងពីចំណុចចាប់ផ្តើម។”
លោក ស៊ឹង សារឿន នាយកប្រតិបត្តិនៃវេទិកានៃអង្គការមិនមែនរដ្ឋាភិបាលស្តីពីកម្ពុជា ដែលធ្វើការលើកកម្ពស់ហិរញ្ញវត្ថុបៃតង និងចូលរួមក្នុងកិច្ចសន្ទនាគោលនយោបាយ ការជជែកដេញដោល និងការតស៊ូមតិ បានកត់សម្គាល់ថា ការបោកប្រាស់ និងការឆបោកនៅក្នុងវិស័យធនាគារ បានកើតឡើងកាន់តែញឹកញាប់ក្នុងរយៈពេលប៉ុន្មានឆ្នាំចុងក្រោយនេះ។
លោកបានលើកឡើងថា៖ “វាហាក់ដូចជាកើតឡើងជាពិសេសនៅពេលដែលអតិថិជនកាន់តែច្រើនងាកមកពឹងផ្អែកលើសេវាធនាគារឌីជីថល និងតាមទូរសព្ទចល័ត ដែលធ្វើឱ្យអ្នកប្រើប្រាស់កាន់តែងាយរងគ្រោះពីការបោកប្រាស់យកព័ត៌មាន (Phishing) តំណភ្ជាប់ក្លែងក្លាយ ការប្រើប្រាស់ល្បិចបញ្ចុះបញ្ចូល (Social Engineering) និងការលួចអត្តសញ្ញាណជាដើម។” យ៉ាងនេះក្តី លោក ស៊ឹង សារឿន បានបង្ហាញការកោតសរសើរចំពោះធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា ដែលបានខិតខំពង្រឹងក្របខ័ណ្ឌច្បាប់ ជួយផ្សព្វផ្សាយការយល់ដឹងដល់ពលរដ្ឋ និងជំរុញឱ្យធនាគារនានាពង្រឹងប្រព័ន្ធសុវត្ថិភាពដើម្បីទប់ស្កាត់បញ្ហានេះ។
លោក សារឿន បានបន្ថែមថា៖ “វាជារឿងចាំបាច់សម្រាប់អ្នកប្រើប្រាស់ក្នុងការតាមដានព័ត៌មាន និងរក្សាការប្រុងប្រយ័ត្នខ្ពស់នៅពេលប្រើប្រាស់សេវាធនាគារ ពីព្រោះការយល់ដឹងគឺជាខ្សែការពារទីមួយ។ សកម្មភាពសាមញ្ញៗ ដូចជាការការពារទិន្នន័យផ្ទាល់ខ្លួន ការផ្ទៀងផ្ទាត់ប្រតិបត្តិការ និងការស្គាល់ពីល្បិចកលបោកប្រាស់ អាចកាត់បន្ថយហានិភ័យបានយ៉ាងច្រើន ការពារលុយកាក់របស់យើង និងជួយកសាងទំនុកចិត្តលើប្រព័ន្ធធនាគារទាំងមូលផងដែរ។”
ចំណុចដែលសាធារណជនគួរជៀសវាង
យោងតាមគោលការណ៍ណែនាំស្តីពីចំណុចដែលសាធារណជនគួរជៀសវាងការគ្រប់គ្រងហានិភ័យបច្ចេកវិទ្យារបស់ធនាគារជាតិរៃកម្ពុជា (NBC) បានឱ្យដឹងថា ទោះបីជាកាបូបលុយឌីជីថលផ្តល់នូវភាពងាយស្រួល និងរហ័សទាន់ចិត្តយ៉ាងណាក្តី ប៉ុន្តែនៅពីក្រោយភាពងាយស្រួលនេះ ធនាគារត្រូវតែមានប្រព័ន្ធសុវត្ថិភាពគ្រប់គ្រងយ៉ាងតឹងរ៉ឹងបំផុត។ ការចូលទៅកាន់ប្រព័ន្ធគ្រប់គ្រងស្នូលរបស់ធនាគារ ត្រូវបានអនុញ្ញាតសម្រាប់តែបុគ្គលិកដែលចាំបាច់បំផុតប៉ុណ្ណោះ។ ពួកគាត់ត្រូវឆ្លងកាត់ការផ្ទៀងផ្ទាត់សុវត្ថិភាពច្រើនដំណាក់កាល ហើយមិនត្រូវបានអនុញ្ញាតឱ្យប្រើប្រាស់គណនី ឬលេខកូដសម្ងាត់រួមគ្នាឡើយ។ ចំណែកឯដៃគូសហការបច្ចេកវិទ្យាពីខាងក្រៅ ក៏ត្រូវតែមានការតាមដានយ៉ាងដិតដល់ផងដែរ។
គោលការណ៍ណែនាំនេះបានបន្ថែមថា ដើម្បីធានាបាននូវតម្លាភាព រាល់សកម្មភាពទាំងអស់នៅក្នុងប្រព័ន្ធ ត្រូវតែកត់ត្រាទុកជានិច្ច។ ដើម្បីការពារការលួចបន្លំ ឬលាក់បាំង ទោះបីជាបុគ្គលិកជាន់ខ្ពស់ក៏ដោយ ក៏មិនមានសិទ្ធិចូលទៅលុប ឬកែប្រែកំណត់ត្រាសកម្មភាពរបស់ខ្លួនឯងបានឡើយ។ ហើយជារួម រាល់ទិន្នន័យបម្រុងទុក (Backup Data) ទាំងអស់ ត្រូវតែចាក់សោរការពារឱ្យបានតឹងរ៉ឹងបំផុត ដើម្បីកុំឱ្យជនខិលខូចលួចចូលប្រើប្រាស់បាន។
ជាមួយគ្នានេះ លោក សុខ ចាន់ បានចង្អុលបង្ហាញថា អតិថិជនទាំងអស់ មិនថាស្ថិតក្នុងវ័យណាក៏ដោយ គួរតែប្រុងប្រយ័ត្នឱ្យបានខ្ពស់ និងត្រូវផ្ទៀងផ្ទាត់ព័ត៌មានដោយប្រុងប្រយ័ត្នជានិច្ច មុនពេលធ្វើប្រតិបត្តិការតាមអេឡិចត្រូនិក ឬប្រព័ន្ធឌីជីថលណាមួយ។ លើសពីនេះ ពួកគេមិនត្រូវទម្លាយព័ត៌មានអត្តសញ្ញាណផ្ទាល់ខ្លួនឡើយ ដូចជាលេខអត្តសញ្ញាណប័ណ្ណ ថ្ងៃខែឆ្នាំកំណើត ពាក្យសម្ងាត់ ព័ត៌មានសុវត្ថិភាពផ្ទាល់ខ្លួន ឬលេខកូដ PIN ជាដើម។
លោកបានក្រើនរំលឹកថា៖ “ចំណុចសំខាន់ សូមកុំឆ្លើយតបចំពោះសំណើគួរឱ្យសង្ស័យដែលសុំឱ្យអ្នកឆ្លើយសំណួរពាក់ព័ន្ធនឹងមុខងារសុវត្ថិភាព ឬសុំព័ត៌មានផ្ទាល់ខ្លួន ទោះបីជាពួកគេអះអាងថាមកពីគ្រឹះស្ថានហិរញ្ញវត្ថុណាមួយក៏ដោយ ហើយក៏ត្រូវជៀសវាងការចែករំលែកព័ត៌មានផ្ទាល់ខ្លួននៅលើបណ្តាញសង្គមផងដែរ។”
នៅពេលនិយាយអំពីគន្លឹះសំខាន់ៗដើម្បីការពារការឆបោក លោក សុខ ចាន់ បានលើកឡើងថា៖ “សូមកុំចែករំលែកព័ត៌មានសម្រាប់ចូលគណនី (Login Credentials) ឬលេខកូដសុវត្ថិភាពរបស់អ្នកទៅកាន់នរណាម្នាក់ឱ្យសោះ សូមតាមដានគណនីរបស់អ្នក និងពិនិត្យមើលប្រវត្តិប្រតិបត្តិការជាប្រចាំ ហើយឧស្សាហ៍ត្រួតពិនិត្យសកម្មភាពទូទាត់របស់អ្នក ដើម្បីស្វែងរកប្រតិបត្តិការដែលមិនប្រក្រតី។”
បន្ថែមពីនេះ លោកបានណែនាំដល់សាធារណជនឱ្យបន្តប្រុងប្រយ័ត្ននៅពេលធ្វើប្រតិបត្តិការតាមអនឡាញ កុំផ្តល់ព័ត៌មានផ្ទាល់ខ្លួន ឬព័ត៌មានហិរញ្ញវត្ថុដល់ជនដែលមិនស្គាល់អត្តសញ្ញាណ និងត្រូវប្រុងប្រយ័ត្នចំពោះអ៊ីម៉ែល សារ ឬការហៅទូរសព្ទបោកប្រាស់។ លោក សុខ ចាន់ បានបន្ថែមថា៖ “ប្រសិនបើការផ្តល់ជូនដំណឹងណាមួយស្តាប់ទៅល្អជ្រុលពេក វាអាចជាការបោកប្រាស់ហើយ។”
ការពង្រឹងការការពារផ្នែកឌីជីថលជូនអតិថិជនឱ្យកាន់តែរឹងមាំ
វិស័យធនាគារនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា កំពុងឈានចូលយុគសម័យឌីជីថលយ៉ាងឆាប់រហ័ស ដែលធ្វើឱ្យការការពារអតិថិជនក្លាយជាអាទិភាពចម្បង។ ធនាគារ វីង កំពុងដើរតួនាទីឈានមុខគេ ជាមួយនឹងវិធានការសន្តិសុខដែលត្រូវបានពង្រឹង ក៏ដូចជាផ្តល់នូវចំណេះដឹងដល់អតិថិជន ដើម្បីធានាបាននូវប្រតិបត្តិការឌីជីថលប្រកបដោយសុវត្ថិភាព។
លោក ហោ ប៊ុនថែ អគ្គនាយករងធនាគារ វីង បានលើកឡើងថា៖ “យើងបានរួមបញ្ចូលគ្នានូវបច្ចេកវិទ្យាទំនើប ជាមួយនឹងការផ្តល់នូវចំណេះដឹងជាបន្តបន្ទាប់ ដើម្បីធានាថារាល់ប្រតិបត្តិការទាំងអស់មានសុវត្ថិភាព ហើយអតិថិជនគ្រប់រូបមានអារម្មណ៍ជឿជាក់ក្នុងការប្រើប្រាស់សេវាឌីជីថលរបស់យើង។ គោលដៅរបស់យើង គឺធ្វើឱ្យសុវត្ថិភាពក្លាយជារឿងសាមញ្ញ និងងាយស្រួលសម្រាប់អ្នកគ្រប់គ្នា។”
ក្នុងនោះ ធនាគារ វីង ក៏បានប្រើប្រាស់វិធានការសន្តិសុខដ៏រឹងមាំ រួមទាំងប្រព័ន្ធ Zero-Trust Architecture ដែលជាទម្រង់សុវត្ថិភាពដែលត្រួតពិនិត្យរាល់សំណើចូលប្រើប្រាស់ជានិច្ច ដើម្បីការពារការបើកចូលដោយគ្មានការអនុញ្ញាត និងកាត់បន្ថយហានិភ័យនៃការលួចចូលប្រព័ន្ធ ទន្ទឹមនឹងការប្រើប្រាស់បច្ចេកវិទ្យាសន្តិសុខកម្រិតខ្ពស់ ការផ្ទៀងផ្ទាត់អត្តសញ្ញាណពីរជាន់ (2FA) ការរកឃើញ និងការឆ្លើយតបដោយស្វ័យប្រវត្តិ ការធ្វើកូដរូបនីយកម្មប្រតិបត្តិការ (Encrypted Transactions) និងការតាមដានត្រួតពិនិត្យជាប្រចាំ ២៤ម៉ោង/៧ថ្ងៃពេញតែម្តង។ ធនាគារ វីង តែងតែរក្សាបាននូវអនុលោមភាពតាមស្តង់ដារ SWIFT CSP និង PCI DSS ជាប់ជានិច្ច ដែលជាស្តង់ដារអន្តរជាតិសម្រាប់ការការពារទិន្នន័យម្ចាស់កាត និងការធានាសុវត្ថិភាពប្រតិបត្តិការសកល។ បន្ថែមពីលើនេះ ធនាគារ វីង ក៏បានធ្វើបច្ចុប្បន្នភាពប្រព័ន្ធធនាគារស្នូល (Core Banking Systems) របស់ខ្លួន ដើម្បីបង្កើនល្បឿន និងភាពជឿជាក់ផងដែរ។
លោក ប៊ុនថែ បានបន្ថែមថា៖ “យើងតែងតែលើកទឹកចិត្តឱ្យអតិថិជនរក្សាការប្រុងប្រយ័ត្ន ជៀសវាងការចុចលើតំណភ្ជាប់គួរឱ្យសង្ស័យ ការពារព័ត៌មានផ្ទាល់ខ្លួន និងត្រួតពិនិត្យសកម្មភាពគណនីជាប្រចាំ។ ពួកគេមិនត្រូវចែករំលែកព័ត៌មានចូលគណនី លេខ PIN ឬលេខកូដ OTP ឡើយ ហើយត្រូវផ្ទៀងផ្ទាត់រាល់ការផ្តល់ជូន និងប្រតិបត្តិការជានិច្ច។”
ប្រសិនបើព័ត៌មានផ្ទាល់ខ្លួនត្រូវបានលេចធ្លាយដោយចៃដន្យ ការចាត់វិធានការភ្លាមៗគឺជារឿងចាំបាច់បំផុត។ គណនីត្រូវតែត្រូវបានបង្កកភ្លាមៗ តាមរយៈអេប Wing Bank ឬដោយទាក់ទងទៅកាន់សេវាកម្មអតិថិជន (Call Center)។ ពាក្យសម្ងាត់គួរតែត្រូវបានផ្លាស់ប្តូរដោយមិនបង្អង់យូរ ហើយរាល់ភស្តុតាងនានា ដូចជារូបថតអេក្រង់ (Screenshots) គួរតែត្រូវបានរក្សាទុក។ ហេតុការណ៍នេះ អាចរាយការណ៍តាមរយៈមុខងារជំនួយ (Help) នៅក្នុងអេប Wing Bank ដោយគ្រាន់តែជ្រើសរើស "រាយការណ៍ពីបញ្ហា (Report Issues)" ឬហៅទូរសព្ទទៅលេខ ០២៣ ៩៩៩ ៩៨៩ ឬផ្ញើអ៊ីមែលទៅកាន់ security@wingbank.com.kh។ ធនាគារ វីង នឹងធ្វើការស៊ើបអង្កេតភ្លាមៗ និងចាត់វិធានការចាំបាច់នានាដើម្បីការពារគណនីរបស់អ្នកប្រើប្រាស់។
ដើម្បីរក្សាអតិថិជនឱ្យទទួលបានព័ត៌មានថ្មីៗ ធនាគារ វីង តែងតែផ្ញើសារព្រមានអំពីការបោកប្រាស់ជាក់ស្តែងភ្លាមៗ និងធ្វើបច្ចុប្បន្នភាពមុខងារសុវត្ថិភាពលើអេប Wing Bank ជាប្រចាំផងដែរ។ តាមរយៈការធ្វើការយ៉ាងជិតស្និទ្ធជាមួយនិយតករ និងភ្នាក់ងារអនុវត្តច្បាប់ ធនាគារ វីង អាចធានាបាននូវការឆ្លើយតបយ៉ាងរឹងមាំចំពោះការឆបោក ស្របពេលដែលកំពុងកសាងទំនុកចិត្តលើប្រព័ន្ធធនាគារឌីជីថលរបស់កម្ពុជា។
ការចេះការពារខ្លួន គឺជាប្រការដ៏ប្រសើរបំផុត
លោក សុខ និត្យា ប្រធាននាយកដ្ឋានប្រឆាំងបទល្មើសបច្ចេកវិទ្យា នៃអគ្គស្នងការដ្ឋាននគរបាលជាតិ បានប្រាប់សារព័ត៌មាន Kiripost ថា៖ “ខ្ញុំសង្កេតឃើញថា ក្នុងប៉ុន្មានឆ្នាំចុងក្រោយនេះ អ្នកប្រើប្រាស់គណនីធនាគារភាគច្រើន ចេះការពារខ្លួនបានប្រសើរជាងមុន ប៉ុន្តែការយល់ដឹងស៊ីជម្រៅអំពីបច្ចេកវិទ្យាធនាគារនៅមានកម្រិតនៅឡើយ។”
លោកបានបន្តថា អ្នកប្រើប្រាស់ភាគច្រើនមិនទាន់យល់ច្បាស់ពីលក្ខណៈបច្ចេកទេស និងមុខងារផ្សេងៗដែលមាននៅក្នុងកម្មវិធីធនាគារ (App) នោះទេ។ ជួនកាល បងប្អូនខ្លះតែងតែពឹងពាក់សាច់ញាតិ មិត្តភក្តិ ឬអ្នកលក់ទូរសព្ទ ឱ្យជួយដំឡើងកម្មវិធីធនាគារឱ្យ ដែលចំណុចនេះហើយបានបង្កើតជា “ចន្លោះប្រហោងសុវត្ថិភាព ដែលផ្តល់ឱកាសឱ្យជនខិលខូចកេងចំណេញ ឬលួចចូលគណនីបានដោយងាយ។”
លោក និត្យា បានបញ្ជាក់ថា៖ “លើសពីនេះ កម្មវិធីធនាគារតែងតែត្រូវបានធ្វើបច្ចុប្បន្នភាពជាញឹកញាប់ ដែលនេះកាន់តែកំណត់ការយល់ដឹងរបស់អ្នកប្រើប្រាស់ និងសមត្ថភាពរបស់ពួកគេក្នុងការប្រើប្រាស់កម្មវិធីទាំងនោះឱ្យមានប្រសិទ្ធភាព។”
ខណៈពេលដែលមានការផ្សព្វផ្សាយ និងការអប់រំជាច្រើនអំពីការគ្រប់គ្រងហានិភ័យនៅពេលប្រើប្រាស់គណនីធនាគារ លោក និត្យា បានចង្អុលបង្ហាញថា វិធីសាស្ត្រក្នុងការសម្គាល់ការឆបោក និងការរក្សាទម្លាប់សុវត្ថិភាពផ្ទាល់ខ្លួនដ៏ល្អ រួមមានចំណុចដូចខាងក្រោម៖
“ទីមួយ សូមកុំចុចលើគេហទំព័រ ឬតំណភ្ជាប់ណាដែលមានប្រភពមិនច្បាស់លាស់ ឬមិនស្គាល់អត្តសញ្ញាណ ដែលតម្រូវឱ្យអ្នកផ្តល់ព័ត៌មានផ្ទាល់ខ្លួន ជាពិសេសឈ្មោះគណនីធនាគារ លេខគណនីធនាគារ ពាក្យសម្ងាត់គណនីធនាគារ និងលេខកូដ OTP ដែលបានផ្ញើមកកាន់ទូរសព្ទដៃរបស់អ្នក។» លោកបានណែនាំ។
“ទីពីរ សូមកុំធ្វើតាមការណែនាំដែលទទួលបានតាមរយៈបណ្តាញសង្គម ពីបុគ្គលដែលក្លែងបន្លំជាបុគ្គលិកធនាគារ ដែលពួកគេអាចនឹងណែនាំអ្នកឱ្យធ្វើសកម្មភាពផ្សេងៗនៅក្នុងកម្មវិធីធនាគារ ដូចជាការផ្ទេរប្រាក់ទៅកាន់គណនីធនាគារផ្សេងទៀត ដើម្បីទទួលបានរង្វាន់ ឬអំណោយ ជាដើម។”
ការអនុវត្តខាងក្រោមនេះ ក៏មានសារៈសំខាន់ផងដែរសម្រាប់ធនាគារ និងគ្រឹះស្ថានហិរញ្ញវត្ថុ ខណៈដែលលោកបានលើកឡើងថា មានកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងជាបន្តបន្ទាប់ ដើម្បីកែលម្អការគ្រប់គ្រងហានិភ័យសន្តិសុខ ដូចជាការធ្វើបច្ចុប្បន្នភាពមុខងារសុវត្ថិភាពនៅក្នុងកម្មវិធីធនាគារជាប្រចាំ។
លោក និត្យា បានបន្ថែមថា៖ “ការផ្ញើសារព្រមាន និងសាររំលឹកតាមរយៈកម្មវិធីធនាគារនៅលើទូរសព្ទដៃ ដើម្បីលើកទឹកចិត្តឱ្យសាធារណជនរក្សាការប្រុងប្រយ័ត្នខ្ពស់ចំពោះការឆបោក រួមទាំងការផ្សព្វផ្សាយព័ត៌មានតាមរយៈប្រព័ន្ធបណ្តាញសង្គម ទាក់ទងនឹងវិធីសាស្ត្រនានាដែលត្រូវបានប្រើប្រាស់ក្នុងការឆបោកផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុតាមប្រព័ន្ធបច្ចេកវិទ្យា គឺជារឿងចាំបាច់ណាស់៕”